Get Adobe Flash player

توصیه مدیر

دوستان عزیز زنبور دانا

بهترین مرورگر برای نمایش سایت، مرورگر فایرفاکسه.

شما می تونید این مرورگر رو از اینجا دریافت کنید

معرفی زنبور دانا

معرفی بخش سرگرمیهای علمی طرح زنبور دانا‬

درس علوم تجربی در دوره ابتدایی به جهت ماهیت ادراکی و شناختی آن در جهت پرورش کودکانی با شخصیت پرسشگر که واجد توانایی های برقراری ارتباط منطقی پدیده های شناختی با محیط پیرامون خود است از اهمیت بالایی برخوردار می باشد.

روش تدریس علوم  تجربی و آموزش آن به کودکان کمک می کند تا روش های شناخت دنیای اطراف خود را بهبود بخشند. برای این منظور آن ها باید مفاهیمی کسب کنند که به آن ها کمک کند تا تجارب خود را با یکدیگر مرتبط سازند به عنوان مثال: «نگاه کن گیاهی که در نزدیک پنجره بوده، خوب رشده کرده ولی گیاهی که در آن اتاق تاریک بوده پژمرده شده است، چون گیاه به نور احتیاج دارد تا رشد کند». آن ها باید روش های کسب اطلاعات، سازماندهی اطلاعات، کا      ربرد و آزمایش کردن را بیاموزند. این فعالیت ها توانایی آن ها را در درک دنیای اطراف تقویت می کند و آنان را برای تصمیم گیری های هوشمندانه و حل مسایل زندگیشان یاری می دهد. «گلدان را از اتاق کم نور به پشت پنجره ی روبه آفتاب بگذارم، ببینم چه می شود؟»

اما، این هدف تا چه حد در جریان تدریس درس علوم تجربی در مدارس بر آورده می شود؟

متأسفانه نظام آموزشی ما دانسته های خام قابل توجهی را به دانش آموزان منتقل می کند، بدون اینکه از آن­ها فکر کردن و تجزیه و تحلیل نمودن آن دانسته ها را بخواهد. مشکل نظام آموزشی ما در نوع نگاه به دانش آموز است؛ اینکه قالبی ساخته شود و همه در آن قالب قرار گیرند. حال آنکه انسانها متفاوتند و این قالب، برای دیدگاههای مختلف این انسانهای متفاوت، چندان انعطاف پذیر نیست. برایش قابل قبول نیست که در یک کلاس ۳۵ نفره ، ۳۵ فکر بروز کند.

این مشکل، خصوصا در اجرای درس علوم تجربی نیز به وضوح قابل مشاهده است. آموزش این درس در مدارس ابتدایی بیشتر بر مبنای حفظ فرضیات علمی و تجربی است نه درک و شناخت درگیرانه دانش آموز از این پدیده ها. به عبارتی فعالیتهایی مانند تقویت گوش دادن، خوب نگاه کردن، تجربه کردن، کار گروهی و … در آموزش این درس مغفول مانده است و معلم از استقلال و توانایی لازم جهت ایجاد محیطی با مولفه های فوق برخوردار نمی­باشد.

با توجه به اینکه سالانه  میلیارد ها ریال سرمایه ی کشور صرف آموزش و پرورش نونهالان این مرز و بوم می شود لیکن به نظر میرسد بازدهی لازم را نداشته. به عنوان نمونه میتوان به برگزاری آزمونهای بین المللی مختلف  از قبیل تیمز و پرلز در مقطع ابتدایی اشاره کرد که نتایج آن با توجه به استانداردهای موجود برای کشور فاجعه بار بوده است(برای مثال در سال ۷۴ از بین ۷۰ کشور شرکت کننده در رده ۶۹ قرار داشته ایم). در صورتیکه اینها میتواند فرصتی باشد برای بازنگری جدی در روشهای آموزشی این مقطع مهم و لذا باید برنامه ریزان و طراحان و مجریان آموزشی خصوصا معلمان عزیز دوره ی ابتدایی در فرآیند آموزش و تدریس خود بازنگریی کلی و اساسی بنمایند تا با یاری و مدد از خداوند یکتا و همت مسئولان عزیز آموزش و پرورش بتوانیم از هدر رفتن سرمایه های ملی و معنوی این سرزمین جلوگیری نماییم. از این جهت به نظر می رسد که باید راه حلی برای این معضل پیدا نمود. آموزش و پرورش با درک این شرایط، برنامه جدیدی را در مقطع ابتدایی تحت عنوان “ارزشیابی توصیفی” آغاز نموده و می تواند اولین گام در جهت نگاه همه جانبه به مقوله تعلیم و تربیت را بسط و توسعه دهد که لزوم تحقق این امر یقیناً بازنگری در محتوا و روش های آموزشی می باشد. دغدغه توجه به این موارد  این مجموعه را ترغیب نمود تا به عنوان یکی از رسالتهای اساسی خود که در اساسنامه شرکت نیز بدان تاکید شده یکی از پیشگامان این حرکت در این فرآیند جدید باشد و به عنوان اولین اقدام، پروژه­ای تحت عنوان «زنبور دانا» را با تمام بضاعت و سابقه علمی و اجرایی خود آغاز نماید و در ادامه با تکیه بر تجارب بدست آمده و تیم منسجم و قوی خود در مقطع ابتدایی، بتواند نگاهی نو در زمینه تغییر مدل آموزشی در این درس ایجاد نماید.

اهداف طرح

v      پرورش و هدایت استعدادهای بالقوه کودکان در زمینه مهارتهای شناختی و ادراکی

v      افزایش مهارتهای اجتماعی کودکان(کار تیمی، روحیه رقابت پذیری، مهارتهای زندگی)

v      تقویت مهارتهای فردی شامل خوب دیدن، خوب گوش دادن، چگونه فکر کردن

v      تقویت توانایی های دانش آموز در جهت آشنایی با زبان انگلیسی

v      تقویت توانایی های دانش آموز در جهت آشنایی با کامپیوتر با تاکید بر استفاده از این ابزار در فرآیند آموزش

روش هدفمند علمی در اجرای طرح

 

مراحل اجرای مبحث سرگرمیهای علمی در پروژه غنی سازی درس علوم تجربی مقطع ابتدائی « زنبوردانا » شامل مراحل زیر می­باشد:

  • مطالعه وتهیه طرح درس علمی و کاربردی
  • جذب و تربیت مربیان  پروژه که براساس روشهای مشخص علمی و از میان فارغ التحصیلان  دانشگاهی درمقاطع کارشناسی وکارشناسی ارشد در رشته های فیزیک وسایر رشته های مرتبط انجام می­شود.
  • تهیه وساخت وسایل آزمایشگاهی مورد نیاز کلاس­ها
  • اجرای کلاس­های عملی درمدارس ابتدایی که با استفاده از طرح درس ارائه شده و مربیان کارآمد و تجهیزات آزمایشگاهی به مرحله اجرا گذاشته می­شود.
تمامی مراحل اجرایی فوق با استفاده از روش علمی « سازنده گرایی » (constructivism) که به روش ۵E نیز شهرت دارد تعریف شده است، این مدل آموزشی که بیشتر باید از آن به یک ساختار آموزشی تعبیر نمود پنج مرحله اصلی زیر را شامل می­شود:

  • مجذوب کردن -هیجان           (Engagement)
  • کاوش                                  (Exploration )
  • تشریح                                 (Explanation)
  • گسترش و تکمیل                  (Extensions)
  • ارزشیابی                              (Evaluation)

که هر پنج مرحله فوق در تدوین طرح درس ها و همچنین اجرای عملی کلاس­ها مورد توجه بوده است.موارد زیر راهبردهای اصلی برای پیاده سازی این پنج مرحله و تحقق هدف پروژه می­باشد:v      بازیv      اجرای تیمیv      دانش آموز محوری به جای معلم محوری

  • در اجرای کلاس­های بالای ۱۵ فراگیر از یک مربی و کمک مربی استفاده گردد
  • همه مربیان قبل ازحضور در کلاس به عنوان مربی باید بالغ بر۸۰ ساعت دوره آموزشی کلاسداری و دوره تخصصی را طی نموده و همچنین به مدت نصف این ساعت را به عنوان کارورز در کنار مربیان اصلی حضور داشته باشند
  • مدیریت کلاسها بر اساس روش آموزشی «ساختارگرا» باید انجام پذیرد
  • تجهیزات آموزشی مورد نیاز جهت هر فراگیر قبل از آغاز کلاس تهیه و در اختیار مربیان قرار می­گیرد
  • مدت زمان هر کلاس حداکثر ۶۰ دقیقه می­باشد

اقدامات قابل انجام

جهت عملیاتی نمودن روش ساختار محور، اقدامات زیر در مجموعه زنبور دانا انجام می­شود:v     تهیه طرح درس

  •  تهیه طرح درس بر اساس موضوعات علمی و بر اساس سطح دوره ابتدایی می­باشد
  • جهت هر پایه دوره ابتدایی ۳۰ طرح درس در طول سال تحصیلی و ۱۵ طرح درس در دوره تابستان به وسیله بخش تحقیق و توسعه مجموعه زنبور دانا تهیه می­شود
  • در تدوین طرح درسها تناسب بین محتوای کتاب، موضوعات علمی به روز و استفاده از منابع علمی روز دنیا مورد توجه متخصصان بخش R&D می­باشد
v     مربیان

  • انتخاب مربیان از بین فارغ التحصیلان مدارک کارشناسی به بالا و عموما از رشته های فیزیک انجام میگیرد
  • پس از گزینش اولیه، مربیان در دوره آموزش عمومی و تخصصی زنبور دانا از قبیل روشهای اصول کلاسداری، ارزشیابی، روانشناسی کودک، کارگاههای آموزشی طراحی و ساخت تجهیزات، طراحی و تدوین طرح درس ، روش ساختارگرا و سایر آموزشهای مورد نیاز که حدود ۸۰ ساعت آموزشی را شامل میشود شرکت مینمایند.
  • پس از موفقیت در دوره عمومی و اختصاصی، مربیان جهت گذراندن حداقل ۱۵ ساعت کارورزی و در صورت تایید اساتید و کارشناسان مربوطه کارت مربیگری سطح سه زنبور دانا دریافت مینمایند که با افزایش تجربه و توسعه آموزشها و موفقیت در آزمونهای سالانه به سطوح بالاتر ارتقا میابند.
  • جهت هر کلاس پانزده نفره یک مربی و بیش از این تعداد یک مربی و یک کمک مربی در کلاسها حضور دارند.
  • تجهیزات آموزشی
  • متناسب با طرح درس تهیه شده امکانات و تجهیزات آموزشی مورد نیاز از طرف بخش R&D طراحی و جهت ساخت به بخش تولید سفارش داده میشود
  • به تعداد دانش آموزان تجهیزات مورد نیاز در بسته های آموزشی تهیه و در اختیار مربیان قرار میگیرد
  • در ساخت تجهیزات، سعی میشود از موادی استفاده گردد که در دسترس و قابل تهیه از مواد بلا استفاده و دور ریز باشد تا خانواده ها و دانش آموزان با کمترین هزینه و براحتی قادر به ساخت وسایل در منزل باشند.
v     سایتبا توجه به گسترش روز افزون فناوری اطلاعات و افزایش نیاز به این فناوری و تاثیر آن در گسترش علوم و انتقال مفاهیم، این بخش مسئولیت ایجاد فضای کودکانه مجازی جهت برقراری ارتباط با دانش آموزان و همچنین اطلاع رسانی را بر عهده دارد. در سایت امکان ثبت نام و تعیین سطوح دسترسی مختلف برای کاربران از قبیل دانش آموز، مدیر، مربی و . . .، امکان پرسش و پاسخ برای علاقه مندان و دانش آموزان تحت پوشش طرح به طور اختصاصی در مورد مطالب علمی و سازه­های مندرج در سایت و امکان استفاده از سایت به عنوان ابزاری تشویقی برای دانش آموزان فعال وجود دارد. همچنین دانش آموزانی که تمایل به کسب اطلاعات بیشتر در مورد مطالب مورد بحث در کلاس­ها و یا مطالب جدید دیگر را داشته باشند می­توانند از این پایگاه به عنوان منبعی جهت پاسخگویی به سوالات خود استفاده نمایند.